Ga direct naar inhoud

Geniet van het erfgoed in de Stelling deze winter

Rondom de Nederlandse hoofdstad Amsterdam ligt een bijzondere verdedigingsring van 42 forten, 4 batterijen en een groot aantal dijken en sluizen: de Stelling van Amsterdam. De Stelling is een erfgoed van wereldformaat en staat sinds 1996 op de lijst van UNESCO Werelderfgoed vanwege het strategisch landschap, briljante watermanagementsysteem en talloze militaire werken. Een ideaal dagje uit voor jong en oud.
Dit is alweer de laatste nieuwsbrief van dit jaar. Vanwege de nieuwe lockdown zijn veel forten in de Stelling van Amsterdam wederom gesloten. Toch kan je ook vanuit huis (online) meer over de Stelling van Amsterdam te weten komen. Daarnaast kun je de Stelling te voet of per fiets ontdekken, uiteraard rekening houdend met de richtlijnen van het RIVM - Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu. Wij wensen je alvast heerlijke feestdagen en een voorspoedig nieuwjaar. Tot op de forten en tot in 2021!
 
Activiteiten
Ontdek de Stelling vanuit de lucht
De 46 forten en batterijen en de grote hoeveelheid aan dijken en sluizen zijn prachtig cultureel erfgoed. Vanuit de lucht zie je dat extra goed. Ontdek de forten en van de Stelling van Amsterdam vanuit een prachtig perspectief! Wiebe de Jager van Dronewatch heeft dé manier om de forten, vestingen en werken van de Stelling op een wel heel bijzondere manier te bekijken, namelijk door middel van interactieve 360º luchtfoto’s.  Bekijk de Stelling vanuit de lucht en Hop van fort naar fort
 
Haal een frisse neus in de Stelling
Fort Krommeniedijk
Sportieve tip: Beemsterroute
Een sportieve tip voor de feestdagen. Pak de fiets en doe de Beemsterroute. Deze route van 45 km brengt je langs 6 forten in de Beemster: Fort Benoorden Purmerend, Fort Resort Beemster, Fort aan de Middenweg, Fort aan de Jisperweg, Fort bij Spijkerboor en Fort bij Marken-Binnen. Twee UNESCO Werelderfgoederen in één dag. Stap op de fiets deze winter
Fort Abcoude Bellopad
Wandeltip | Het Bellopad
Dit pad vernoemd naar een befaamde locomotief, is een natuur- en cultuurwandeling van 19 km van Mijdrecht naar Abcoude (of andersom). Onderweg kom je langs twee hoogtepunten; Fort Nigtevecht en het imposante Fort bij Abcoude. Loop het Bellopad
 
Meer activiteiten
Digitale leskist
Tip voor educatieve instellingen! Ontdek een mooi en bijzonder stukje geschiedenis van Nederland: de Stelling van Amsterdam (UNESCO Werelderfgoed sinds 1996). Een verdedigingslinie van 135 km rondom Amsterdam met 46 forten en batterijen en veel dijken en sluizen. Voor scholen is een er een gratis digitaal lespakket beschikbaar met het verhaal van de Stelling. Dit bestaat uit vertelplaten met filmpjes, animaties, fotoseries, en opdrachten bedoeld voor groep 7 en 8 van de basisschool. Ook leuk voor ouders om tijdens de kerstvakantie op een leuke manier meer te weten te komen over de geschiedenis van de Stelling. Neem een kijkje!
Knutsel en kleur opdrachten voor kids
Op de creatieve pagina van de Stelling van Amsterdam zijn leuke creatieve ideeën te vinden. Zoals een online puzzel!, maskers en kleurplaten. Speel je liever een bordspel? Het spel ‘Soldaat op de Stelling’ is gebaseerd op ganzenbord en bestaat uit allerlei opdrachten.  Meer creatieve ideeën en kleuren voor kinderen?
 
Uitgelicht
Magazine: De Hollandse Waterlinies
In het magazine is met 16 pagina’s volop aandacht voor De Hollandse Waterlinies: Stelling van Amsterdam en Nieuwe Hollandse Waterlinie! In deze special staat alles over de natuur in beide Linies, de unieke waarden als werelderfgoed en vele tips voor jong & oud om het linielandschap te ontdekken en te bezoeken!  Lees de special in het jaarmagazine: De Hollandse Waterlinies
Online Puzzelen met Stellingforten
Wat doe je als je vanwege het coronavirus gedwongen thuis moet blijven? Nou, puzzelen. Welk Stellingfort bouw jij in elkaar?
Recept voor een soldatenpot
Tijdens de mobilisatie moesten 200.000 soldaten twee jaar lang gevoed worden. Het eten moest gemakkelijk in grote hoeveelheden klaar te maken zijn en goedkoop zijn. Ga even terug in de tijd en maak met dit recept een heerlijk vullende bonensoep.  Recept voor de bonensoep
 
Stellingnieuws
Muiderslot Zilveren Dukaat
Zilveren Muiderslot munt
Rijksmuseum Muiderslot is afgebeeld op de vierde uitgifte in de nieuwe serie Zilveren Dukaten. ‘Nederlandse kastelen’ de naam van deze serie van de Koninklijke Nederlandse Munt. Op iedere uitgifte in deze serie staat een ander kasteel afgebeeld. Nederland kent vele indrukwekkende kastelen die een Zilveren Dukaat waardig zijn. Uiteraard is het Muiderslot er één van. Twaalf Nederlandse kastelen worden vereeuwigd in deze reeks. Lees meer
Fort Penningsveer
Fort Penningsveer
"Kijken naar wat bedrijf en organisatie voor elkaar kunnen betekenen in deze corona-crisis." Dat was de missie van Bedrijf & Samenleving voor 2020. Met financiële hulp van de MSD in Haarlem, hebben ze bij Fort Penningsveer de badruimte van de grootste groepsaccommodatie, kunnen voorzien van een schoepenrooster in de deur en twee inbouwventilatoren. Zo is de badruimte helemaal corona-proof!  Lees meer
 
Agenda tip
 
Stelling op Social Media
Werking Waterlinie Online lezing
Online lezing René Ros
28 december 2020
Wil je meer weten over de Stelling van Amsterdam? Neem deel aan een online-lezing van René Ros, historisch kenner van de Stelling van Amsterdam en werkzaam bij het kenniscentrum Waterlinies. Deelnemen aan de lezing
Op onze social mediakanalen zijn er regelmatig winacties en aanbiedingen. Dus meld je aan via de iconen onder deze nieuwsbrief voor Facebook,Twitter en Instagram.

Kijk bij de veelgestelde vragen of maak een keuze hieronder.

U kunt nog 250 karakters intypen
Ben je geen robot? Los dit simpele sommetje op: *
12 - 2 =
Ook de gratis nieuwsbrief van de Stelling van Amsterdam ontvangen?
Schrijf je in  
naar boven

Begaanbaar deel van een inundatie in de vorm van een hooggelegen terrein, een weg, (spoor)dijk of een waterweg.

Verdedigingswerk dat een acces verdedigt

Onderstel voor een vuurwapen

Ook wel bolwerk. Vijfhoekige uitbouw van waaruit flankerend vuur kan worden gegeven.

Samenvoeging van een aantal stukken geschut in één organisatie.

Door een aarden wal van de vijand afgeschermde weg waarlangs manschappen en materieel konden worden verplaatst.

Het door metselwerk, beton of grondlaag bestand zijn van een gebouw tegen geschutsvuur.

Beschutte plek van waaruit de verdedigers de vijand kunnen bestoken.

Granaat gevuld met hoogexplosieve springstof.

Een (lage) uitbouw in een gracht van waaruit flankerend vuur kan worden gegeven.

Ook wel schotbalksluis. Tijdelijke waterkering, door het stapelen van balken in uitsparingen, om het water van een inundatie tegen te houden.

Militaire oefening

Zijwaarts gericht vuur.Groot flankement: ondersteunend vuur naar de nevenforten. Klein flankement: vuur dat de eigen omgeving van het verdedigingwerk bestrijkt.

Naar de vijand gericht deel van een verdedigingsweg.

Een onderdeel van het leger dat o.a. als taak heeft om tijdelijke en permanente verdedigingswerken te bouwen. De naam is afgeleid van het Franse woord ingenieur.

(houten) Loods waarin artillerie- en geniemateriaal werd opgeslagen.

Verzamelnaam voor vuurmonden.

Flauw aflopend talud dat buiten de fortgracht ligt en dat vanaf de frontwal met vuur kan worden bestreken.

(Betonnen) onderkomen voor manschappen, in de jaren ’30 onder andere toegevoegd aan het oostfront van de Vesting Holland.

Pantserkoepel die tijdens het geven van vuur omhoog wordt geheven om in rust weer te verzinken en onzichtbaar te worden.

Tabel die is aangebracht naast de geschutsopening om de bedieners van het geschut inzicht te geven in afstanden tot de doelen en de daarmee samenhangende geschutshoeken.

Onderwaterzetting waarmee een vijand op afstand wordt gehouden.

Ook wel inlaatsluis. Sluis die is aangelegd met als doel om water in een bepaald gebied in te laten.

Ruimte die tegen vijandelijk vuur is gedekt en die is voorzien van een schietgat waarachter een vuurwapen wordt opgesteld.

Van de vijand afgekeerde zijde van een verdedigingswerk.

In de forten van de Stelling van Amsterdam is het een kazemat aan de keelzijde van een fort waarmee flankerend vuur op het voorterrein van de buurforten wordt gegeven en van waaruit de keelzijde wordt verdedigd.

Wet van januari 1853, waarin beperkingen waren opgenomen met betrekking tot het bouwen in de nabijheid van verdedigingswerken, de zgn. verboden kringen, om een vrij schootsveld te waarborgen.

Lineair stelsel van samenhangende verdedigingwerken.

Batterij die in de onmiddellijke nabijheid van een verdedigingswerk ligt en die taken uitvoert die vallen onder dit verdedigingswerk.

Waterzuiveringsinrichting die de kwaliteit van het drinkwater verbetert door er ijzer aan te onttrekken.

Stelling waarin terugtrekkende troepen kunnen worden opgenomen.

Batterij die achter pantserplaten is opgesteld.

Fort met één of meerdere gepantserde geschutsopstellingen.

Draaibare gepantserde geschutsopstelling.

Geschut voor frontaal vuur over grote afstand, direct gericht op de vijandelijke posities.

Vuur dat er op is gericht om vijandelijke artillerie uit te schakelen

Eenvoudig (tijdelijk) verdedigingswerk met kleine bezetting.

Ondergrondse, bomvrije verbindingsgang.

Laatste toevluchtsplek voor de verdedigers binnen een verdedigingswerk, dat zelfstandig kan worden verdedigd.

Bomvrije bergplaats voor geschut of ander onmisbaar materieel.

Gedeelte van en terrein dat onder vuur kan worden genomen.

Open binnenruimte van een fort.

Grondplan of plattegrond.

Benaming van het verband dat in 1922 ontstond door de samenvoeging van de Nieuwe Hollandse Waterlinie, de Stelling van Amsterdam en het zuidelijk rivierenfront.

Wet van 18 april 1874 waarin de vestingwerken werden bepaald die deel uit gingen maken van de landsverdediging.

Aarden ophoging rond een verdedigingswerk, voorzien van een borstwering.