Ga direct naar inhoud

Deel via social media

Nieuw lespakket over werelderfgoed in Nederland

13 januari

Maak een wereldreis met je leerlingen. Ga op zoek en ontdek het Werelderfgoed.

Je hoeft niet altijd ver weg om het te vinden. Ook in onze eigen omgeving staan bijzondere (natuur)
gebieden of gebouwen op de Werelderfgoedlijst van UNESCO. Ze zijn van uitzonderlijke universele
waarde. Wat dit betekent wordt uitgelegd in het lesmateriaal over Werelderfgoed.

Schokland en omgeving, Molencomplex Kinderdijk-Elshout, Ir. D.F. Woudagemaal, Willemstad Curaçao, Droogmakerij de Beemster, Rietveld Schröderhuis, Waddenzee, Grachtengordel van Amsterdam, Van Nellefabriek, Hollandse Waterlinies, Koloniën van Weldadigheid en de Neder-Germaanse Limes staan allemaal op de Werelderfgoedlijst van UNESCO. Ze zijn van uitzonderlijke universele waarde.

Hollandse Waterlinies
Op 26 juli 2021 heeft het Werelderfgoedcomité de Nieuwe Hollandse Waterlinie toegevoegd aan het UNESCO Werelderfgoed Stelling van Amsterdam. Vanaf dat moment vormen de Nieuwe Hollandse Waterlinie en de Stelling van Amsterdam het UNESCO werelderfgoed Hollandse Waterlinies.

Lespakket 10-15 jaar
Het lesmateriaal en de hierbij aansluitende serie van Het Klokhuis over Werelderfgoed zijn speciaal ontwikkeld voor leerlingen van 10 tot 15 jaar in het primair onderwijs en het voortgezet onderwijs. Het pakket bestaat uit 3 lessen, opdrachten voor leerlingen en een handleiding voor leerkrachten.

Insteek
De insteek van het lesmateriaal is de unieke waarde van ons Werelderfgoed. Wat is Werelderfgoed? Waarom is het van belang het Werelderfgoed te kennen? Door leerlingen bewust te maken van de uitzonderlijke universele waarde van deze wereldschatten leren ze over de culturele diversiteit en verscheidenheid in de natuur. Een beter begrip voor deze verschillen, zorgt voor meer respect voor elkaar.

Wat is Werelderfgoed?
Werelderfgoed is OF een uniek natuurgebied (natuurlijk erfgoed) dat nergens anders in de wereld terug te vinden is, zoals bijvoorbeeld: de Grand Canyon, het Great Barrier Reef en bij ons de Waddenzee. OF een bouwwerk (cultureel erfgoed) dat door mensen is gemaakt, bijvoorbeeld gebouwen zoals paleizen, molens, piramides, De Chinese muur of dichterbij ons de grens van het Romeinse rijk.

Werelderfgoed ben je niet zomaar!
Alleen UNESCO kan erfgoed benoemen tot Werelderfgoed. Het is geen verkiezing, maar een lang proces. Mensen uit verschillende landen beslissen samen wat wordt toegevoegd aan de Werelderfgoedlijst.

Lesmateriaal over Werelderfgoed:
Handleiding voor docenten
Opdrachten voor leerlingen

Daarnaast is een spreekbeurtpakket voor leerlingen (ook handig voor docenten), een Werelderfgoed quiz en een digitale poster 'De weg van erfgoed naar Werelderfgoed'

Kijk bij de veelgestelde vragen of maak een keuze hieronder.

U kunt nog 250 karakters intypen
Ben je geen robot? Los dit simpele sommetje op: *
15 + 5 =
Ook de gratis nieuwsbrief van de Stelling van Amsterdam ontvangen?
Schrijf je in  
naar boven

Begaanbaar deel van een inundatie in de vorm van een hooggelegen terrein, een weg, (spoor)dijk of een waterweg.

Verdedigingswerk dat een acces verdedigt

Onderstel voor een vuurwapen

Ook wel bolwerk. Vijfhoekige uitbouw van waaruit flankerend vuur kan worden gegeven.

Samenvoeging van een aantal stukken geschut in één organisatie.

Door een aarden wal van de vijand afgeschermde weg waarlangs manschappen en materieel konden worden verplaatst.

Het door metselwerk, beton of grondlaag bestand zijn van een gebouw tegen geschutsvuur.

Beschutte plek van waaruit de verdedigers de vijand kunnen bestoken.

Granaat gevuld met hoogexplosieve springstof.

Een (lage) uitbouw in een gracht van waaruit flankerend vuur kan worden gegeven.

Ook wel schotbalksluis. Tijdelijke waterkering, door het stapelen van balken in uitsparingen, om het water van een inundatie tegen te houden.

Militaire oefening

Zijwaarts gericht vuur.Groot flankement: ondersteunend vuur naar de nevenforten. Klein flankement: vuur dat de eigen omgeving van het verdedigingwerk bestrijkt.

Naar de vijand gericht deel van een verdedigingsweg.

Een onderdeel van het leger dat o.a. als taak heeft om tijdelijke en permanente verdedigingswerken te bouwen. De naam is afgeleid van het Franse woord ingenieur.

(houten) Loods waarin artillerie- en geniemateriaal werd opgeslagen.

Verzamelnaam voor vuurmonden.

Flauw aflopend talud dat buiten de fortgracht ligt en dat vanaf de frontwal met vuur kan worden bestreken.

(Betonnen) onderkomen voor manschappen, in de jaren ’30 onder andere toegevoegd aan het oostfront van de Vesting Holland.

Pantserkoepel die tijdens het geven van vuur omhoog wordt geheven om in rust weer te verzinken en onzichtbaar te worden.

Tabel die is aangebracht naast de geschutsopening om de bedieners van het geschut inzicht te geven in afstanden tot de doelen en de daarmee samenhangende geschutshoeken.

Onderwaterzetting waarmee een vijand op afstand wordt gehouden.

Ook wel inlaatsluis. Sluis die is aangelegd met als doel om water in een bepaald gebied in te laten.

Ruimte die tegen vijandelijk vuur is gedekt en die is voorzien van een schietgat waarachter een vuurwapen wordt opgesteld.

Van de vijand afgekeerde zijde van een verdedigingswerk.

In de forten van de Stelling van Amsterdam is het een kazemat aan de keelzijde van een fort waarmee flankerend vuur op het voorterrein van de buurforten wordt gegeven en van waaruit de keelzijde wordt verdedigd.

Wet van januari 1853, waarin beperkingen waren opgenomen met betrekking tot het bouwen in de nabijheid van verdedigingswerken, de zgn. verboden kringen, om een vrij schootsveld te waarborgen.

Lineair stelsel van samenhangende verdedigingwerken.

Batterij die in de onmiddellijke nabijheid van een verdedigingswerk ligt en die taken uitvoert die vallen onder dit verdedigingswerk.

Waterzuiveringsinrichting die de kwaliteit van het drinkwater verbetert door er ijzer aan te onttrekken.

Stelling waarin terugtrekkende troepen kunnen worden opgenomen.

Batterij die achter pantserplaten is opgesteld.

Fort met één of meerdere gepantserde geschutsopstellingen.

Draaibare gepantserde geschutsopstelling.

Geschut voor frontaal vuur over grote afstand, direct gericht op de vijandelijke posities.

Vuur dat er op is gericht om vijandelijke artillerie uit te schakelen

Eenvoudig (tijdelijk) verdedigingswerk met kleine bezetting.

Ondergrondse, bomvrije verbindingsgang.

Laatste toevluchtsplek voor de verdedigers binnen een verdedigingswerk, dat zelfstandig kan worden verdedigd.

Bomvrije bergplaats voor geschut of ander onmisbaar materieel.

Gedeelte van en terrein dat onder vuur kan worden genomen.

Open binnenruimte van een fort.

Grondplan of plattegrond.

Benaming van het verband dat in 1922 ontstond door de samenvoeging van de Nieuwe Hollandse Waterlinie, de Stelling van Amsterdam en het zuidelijk rivierenfront.

Wet van 18 april 1874 waarin de vestingwerken werden bepaald die deel uit gingen maken van de landsverdediging.

Aarden ophoging rond een verdedigingswerk, voorzien van een borstwering.