Ga direct naar inhoud
Ook de nieuwsbrief van Stelling van Amsterdam ontvangen? Schrijf je in!

Een frisse neus

Ook nu het kouder wordt zijn veel forten van de Stelling van Amsterdam gewoon open voor publiek. In deze nieuwsbrief informatie over een aantal bijzonder leuke evenementen, zoals het Kamermuziekfestival 6, 7 en 8 oktober of de Nacht van de Nacht op 28 oktober. Verder zou u ons ontzettend helpen door het lezersonderzoek in de te vullen over deze nieuwsbrief. Is de nieuwsbrief naar wens en wat kunnen wij verbeteren. Alvast hartelijk dank en we zien u graag op de forten van de Stelling van Amsterdam!

Kamermuziek op de forten
Kamermuziek op Spijkerboor  

Prachtige kamermuziek uitgevoerd door topmusici op 5 forten van de Stelling van Amsterdam tijdens het NMF Kamermuziekfestival. Fort bij Spijkerboor (6, 7, 8 oktober), Fort Abcoude (6 en 7 oktober), Fort Waver-Amstel (7 oktober), Fort Uitermeer (7 oktober) en Fort bij Nigtevecht (7 en 8 oktober).

Uitgelicht: Op zondag 8 oktober heten we groot en klein welkom bij Fort Spijkerboor voor het OERRR familieconcert ‘Dierenvrienden’ met bekende klassieke melodieën en liedjes en gedichten van onder andere Annie M.G. Schmidt en Harry Bannink. Na afloop kunnen de kids op avontuur op het forteiland.

Lezersonderzoek

Vijf tot zes keer per jaar ontvangt u de Stellingkoerier van ons: de nieuwsbrief van de Stelling van Amsterdam. Wij zijn enorm benieuwd naar uw mening over onze nieuwsbrief. Wilt u dit lezersonderzoek voor ons invullen? Met uw mening kunnen wij onze nieuwsbrief optimaal laten aansluiten op uw wensen.

Nacht van de Nacht
Nacht van de nacht  

Duizenden lichten gaan uit tijdens de Nacht van de Nacht zaterdagavond 28 oktober. Nacht van de Nacht, een initiatief van de Natuur- en Milieufederaties, staat voor minder CO2 uitstoot, een heldere sterrenhemel en energiebesparing. Forten zijn uiterst geschikt als decor van de donkerte. Kom naar de activiteiten die de forten organiseren en ondersteun Nacht van de Nacht.

Bezoekerscentrum Fort K'IJK
Krommeniedijk 2017  

Na anderhalf jaar restauratie en zeven jaar voorbereiding begint Fort bij Krommeniedijk een tweede leven onder de naam Fort K’IJK. Met een fijne woonruimte voor autistische jongvolwassenen en een bezoekerscentrum van de Stelling van Amsterdam gericht op natuur en het strategische landschap van de Stelling. Ook is er een fortwachterswoning ontworpen door Piet Hein Eek. Het bezoekerscentrum is vanaf 11 oktober 2017 tot en met de opening van het fortenseizoen in april 2018 te bezoeken op woensdag tot en met zondag van 10.00 tot 14.00 uur. Vanaf april 2018 is het bezoekerscentrum langer open.

Yin en Yang in de Beemster
yoga fort resort beemster  

Yoga op de forten. In de shala op het eiland klein Bali van Fort Resort Beemster aan de Nekkerweg met uitzicht op de meditatietuin worden 2 soorten yoga gegeven: yin & yang, voor een mooie balans. Heerlijk om aansluitend de sauna ‘in te duiken’ of een fijne lunch in het restaurant.

Documentaire Kraijenhoff keert terug
docu Kraijenhoff keert terug  

Cornelis Kraijenhoff (1758-1840) wordt gezien als de grondlegger van de Stelling van Amsterdam. In de documentaire keert Cornelis Kraijenhoff terug naar de forten van de Stelling van Amsterdam om te zien wat er van zijn levenswerk is geworden. De documentaire duurt ongeveer 50 minuten en is te zien op zondag 8 oktober om 12.00 en 14.00 uur op Fort bij Edam (Oorgat 10) en maandag 23 oktober om 19.30 uur in Onder de Linden Middenbeemster. Naar verwachting binnenkort ook op andere forten.

Forten open in het najaar
Halloween op forten
Halloween

Lange donkere gangen, ver afgelegen van de bewoonde ‘wereld’…. Halloween op de forten! Griezelen op Forteiland Pampus (27 en 28 oktober) en Fort Edam (4 november).

 
 
vuurtoreneiland bij nacht
Dé enige vuurtoren van Amsterdam

..staat op de Stelling van Amsterdam, het Vuurtoreneiland bij Durgerdam. Waar je heerlijk kunt dineren in het zomerrestaurant én het winterrestaurant in de maanden oktober tot en met december en februari tot en met april.

 
 
nekkerweg - gevel
Open in oktober

Fort bij Edam, Fort bij Spijkerboor, Fort bij Krommeniedijk, Fort aan den Ham, Fort bij Veldhuis, Fort bij Ijmuiden, Fort Bezuiden Spaarndam, Fort aan de Liebrug, Fort bij Vijfhuizen, Fort bij Aalsmeer, Fort bij Nigtevecht, Muiderslot, Forteiland Pampus, Vuurtoreneiland (op reservering) en altijd open: Fort Resort Beemster.

 
De frisse neus; wandelen en fietsen
IJroute  

Niets is heerlijker dan en frisse neus op zondagochtend van die flinke wandeling of fietstocht, waardoor het kopje soep of de warme choco nog lekkerder smaakt. Op de website van de Stelling van Amsterdam staan diverse wandel- en fietsroutes. Bijvoorbeeld de Ijmeerroute van Natuurmonumenten rond het IJmeer van 35,2 km.

Vroeger...Fort Krommeniedijk

Toen Fort Krommeniedijk (nu bezoekerscentrum Fort K'IJK) werd gebouwd was dit vrijwel volledig zelfvoorzienend. Het fort werd verwarmd met potkachels, waarschijnlijk gestookt met briketten of kolen. Een dik (duin)zandpakket met daaroverheen aarde filterde het regenwater dat werd opgevangen in drie grote bassins onder het fort. Dit was het water dat de manschappen ter beschikking hadden om zich te wassen (daar moeten we ons waarschijnlijk niet al te veel van voorstellen) en om te koken. De latrines loosden op verschillende beerputten. Het fort werd verlicht met stormlampen en kaarsen. Elektriciteit werd veel later en slechts in zeer beperkte mate ingevoerd. (info: Stadsherstel)

naar boven

Begaanbaar deel van een inundatie in de vorm van een hooggelegen terrein, een weg, (spoor)dijk of een waterweg.

Verdedigingswerk dat een acces verdedigt

Onderstel voor een vuurwapen

Ook wel bolwerk. Vijfhoekige uitbouw van waaruit flankerend vuur kan worden gegeven.

Samenvoeging van een aantal stukken geschut in één organisatie.

Door een aarden wal van de vijand afgeschermde weg waarlangs manschappen en materieel konden worden verplaatst.

Het door metselwerk, beton of grondlaag bestand zijn van een gebouw tegen geschutsvuur.

Beschutte plek van waaruit de verdedigers de vijand kunnen bestoken.

Granaat gevuld met hoogexplosieve springstof.

Een (lage) uitbouw in een gracht van waaruit flankerend vuur kan worden gegeven.

Ook wel schotbalksluis. Tijdelijke waterkering, door het stapelen van balken in uitsparingen, om het water van een inundatie tegen te houden.

Militaire oefening

Zijwaarts gericht vuur.Groot flankement: ondersteunend vuur naar de nevenforten. Klein flankement: vuur dat de eigen omgeving van het verdedigingwerk bestrijkt.

Naar de vijand gericht deel van een verdedigingsweg.

Een onderdeel van het leger dat o.a. als taak heeft om tijdelijke en permanente verdedigingswerken te bouwen. De naam is afgeleid van het Franse woord ingenieur.

(houten) Loods waarin artillerie- en geniemateriaal werd opgeslagen.

Verzamelnaam voor vuurmonden.

Flauw aflopend talud dat buiten de fortgracht ligt en dat vanaf de frontwal met vuur kan worden bestreken.

(Betonnen) onderkomen voor manschappen, in de jaren ’30 onder andere toegevoegd aan het oostfront van de Vesting Holland.

Pantserkoepel die tijdens het geven van vuur omhoog wordt geheven om in rust weer te verzinken en onzichtbaar te worden.

Tabel die is aangebracht naast de geschutsopening om de bedieners van het geschut inzicht te geven in afstanden tot de doelen en de daarmee samenhangende geschutshoeken.

Onderwaterzetting waarmee een vijand op afstand wordt gehouden.

Ook wel inlaatsluis. Sluis die is aangelegd met als doel om water in een bepaald gebied in te laten.

Ruimte die tegen vijandelijk vuur is gedekt en die is voorzien van een schietgat waarachter een vuurwapen wordt opgesteld.

Van de vijand afgekeerde zijde van een verdedigingswerk.

In de forten van de Stelling van Amsterdam is het een kazemat aan de keelzijde van een fort waarmee flankerend vuur op het voorterrein van de buurforten wordt gegeven en van waaruit de keelzijde wordt verdedigd.

Wet van januari 1853, waarin beperkingen waren opgenomen met betrekking tot het bouwen in de nabijheid van verdedigingswerken, de zgn. verboden kringen, om een vrij schootsveld te waarborgen.

Lineair stelsel van samenhangende verdedigingwerken.

Batterij die in de onmiddellijke nabijheid van een verdedigingswerk ligt en die taken uitvoert die vallen onder dit verdedigingswerk.

Waterzuiveringsinrichting die de kwaliteit van het drinkwater verbetert door er ijzer aan te onttrekken.

Stelling waarin terugtrekkende troepen kunnen worden opgenomen.

Batterij die achter pantserplaten is opgesteld.

Fort met één of meerdere gepantserde geschutsopstellingen.

Draaibare gepantserde geschutsopstelling.

Geschut voor frontaal vuur over grote afstand, direct gericht op de vijandelijke posities.

Vuur dat er op is gericht om vijandelijke artillerie uit te schakelen

Eenvoudig (tijdelijk) verdedigingswerk met kleine bezetting.

Ondergrondse, bomvrije verbindingsgang.

Laatste toevluchtsplek voor de verdedigers binnen een verdedigingswerk, dat zelfstandig kan worden verdedigd.

Bomvrije bergplaats voor geschut of ander onmisbaar materieel.

Gedeelte van en terrein dat onder vuur kan worden genomen.

Open binnenruimte van een fort.

Grondplan of plattegrond.

Benaming van het verband dat in 1922 ontstond door de samenvoeging van de Nieuwe Hollandse Waterlinie, de Stelling van Amsterdam en het zuidelijk rivierenfront.

Wet van 18 april 1874 waarin de vestingwerken werden bepaald die deel uit gingen maken van de landsverdediging.

Aarden ophoging rond een verdedigingswerk, voorzien van een borstwering.